ρατσισμός

Έξι σκέψεις για την  πορεία της 19ης Γεννάρη ✍🏾 Takis Taki 1)      Τζείνο που διαλαλούμε δαμέ τζιαι χρόνια, ότι ζούμε σε μια κοινωνία που εκφασίζεται, μεταφράζεται γοργά σε υλική πραγματικότητα: που τες δολοφονίες μεταναστών ως την συρρίκνωση της ελευθερίας του λόγου, που εκφοβιστικές συλλήψεις χωρίς καν πρόφαση ως την πλήρη παραποίηση της πραγματικότητας που τα ΜΜΕ. Τα όσα συμβαίνουν αποτελούν, εν μέρει, σύμπτωμα τούντης πραγματικότητας. Οι πολιτικοί κινούνται προς τον αυταρχισμό, η κοινωνία κινείται προς τα δεξιά, η αριστερά συρρικνώνεται, τα κινήματα αποδυναμώνουνται. Ποιο στ’ αλήθκεια εν το κόστος της αστυνομίας πλέον όταν φιμώνει, συλλαμβάνει,  δέρνει, ή ακόμα τζιαι όταν  σκοτώνει; Ο φιλελεύθερος χώρος που θα μπορούσε να αντιδράσει συρρικνώνεται ή κινείται επίσης προς τα δεξιά, τζιαι η αριστερά βρίσκεται μάλλον στο πιο αδύναμο σημείο στην ιστορία της, στην Κύπρο τζιαι παγκόσμια. Όταν εν υπάρχει αντίσταση, εν υπάρχει τίμημα για τους μπάτσους. Όταν εν υπάρχει τίμημα, εν υπάρχει κάτι που το να τους σταματά. 2)      Η αστυνομική βία αποτελεί σύμπτωμα μιας κοινωνίας έτοιμης να αποδεχτεί, ή ακόμα τζιαι να ενθαρρύνει, αυταρχικές/δικτατορικές μορφές πολιτεύματος. Ο τζιαιρός του «Ως Δαμέ» επέρασε. Η κοινωνία εν έτοιμη να δει τα μάθκια μας να φκαίνουν που Αίαντες. 3)      Η αστυνομική βία αποτελεί ακόμα ένα σύμπτωμα της αστικής δημοκρατίας που καταρρέει. Η «δημοκρατία» καταρρέει, γιατί οι υλικές συνθήκες το επιτάσσουν – οικονομική κρίση, κλιματική καταστροφή, παγκόσμιος πόλεμος. Η «δημοκρατία» έννεν κάτι δεδομένο, ούτε κάτι άμεσα συνυφασμένο με το οικονομικό σύστημα που ονομάζεται καπιταλισμός. Με άλλα λόγια, ο καπιταλισμός μπορεί να δουλέψει άψογα τζιαι με άλλα πολιτικά συστήματα, όπως είναι η ολιγαρχία, η δικτατορία τζιαι ο φασισμός. Όσο πιο γλήορα το εμπεδώσουμε, τόσο το καλύτερο για εμάς. Κάτω που τη σκόνη τούντης κατάρρευσης, μπορούμε να δούμε, ούλλο τζιαι πιο καθαρά, να αναδύεται η πραγματική της φύση – η δικτατορία του κεφαλαίου. 4)     Τα συμβάντα της 19ης Γεννάρη, εχτός που σύμπτωμα, αποτελούν τζιαι σημάδι για τον κόσμο που έρκεται. Τον κόσμο του Πολέμου. Η αστυνομική καταστολή εν αναπόσπαστο κομμάτι της στρατιωτικοποίησης του νησιού. Εν μέρος ενός συνόλου που απαρτίζεται που αυξήσεις στες στρατιωτικές δαπάνες, εισδοχή σε στρατιωτικά προγράμματα των ΗΠΑ, συμμαχία με το κράτος του Ισραήλ ενώ διαπράττει γενοκτονία. Αποτελεί, με άλλα λόγια, κομμάτι της οικονομικής, πολιτικής, στρατιωτικής σύνταξης του κυπριακού κράτους με τη μια πλευρά του παγκόσμιου πολέμου. Εν καιρώ πολέμου, εν υπάρχει χώρος ούτε για δημοκρατίες, ούτε για διαμαρτυρίες, ούτε για φωνές αντίδρασης. Μπορεί να μεν συμμετέχουμε ενεργά σε πόλεμο στην Κύπρο τούντη στιγμή, αλλά συμμετέχουμε πλέον ενεργά σε πολέμους στην ευρύτερη περιοχή. Είμαστε ένα κράτος που προετοιμάζεται ούλλο τζιαι πιο έντονα για πόλεμο, τζιαι εν χωρούν αστεία δαμέ. Ξανά, όσο πιο γλήορα το αντιληφθούμε τόσο το καλύττερο για εμάς. 5)      Εμείς τι; Εμείς πνιούμαστε σε έναν κόσμο απελπισίας τζιαι απόγνωσης. Σε έναν καφκικό κόσμο που μπορεί, απλώς επειδή διαδηλώνεις, να συλληφθείς, να φάεις ξύλο, να κατηγορηθείς για επίθεση σε αστυνομικούς, να βουράς δικαστήρια για χρόνια, να φάεις διαπόμπευση στα ΜΜΕ τζιαι ούλλο το μίσος του πλανήτη στα social. Προφανώς θέλουν να παραιτηθούμε, αλλά εν έχουν ιδέα για το τι σημαίνει να σε βαρυνίσκει το αίσθημα του δικαίου. Επειδή ακριβώς εν πρόκειται να παραιτηθούμε, πρέπει να ανασυνταχτούμε: 6)      Αφού το κράτος μετατρέπεται ούλλο τζιαι παραπάνω σε δικτατορία, να αναδιοργανωθούμε τζιαι εμείς με βάση τούντην πραγματικότητα. Να είμαστε έτοιμα για φίμωση, συλλήψεις, ξύλο ή οτιδήποτε άλλο μπορεί να υποστούμε, επειδή υπάρχουμεν έτσι, σκεφτούμαστεν έτσι, δρούμεν έτσι. Βάλλουμεν τα με ένα θηρίο τόσο μεγάλο, δυσνόητο τζιαι περίπλοκο, που πολλές φορές η μάχη φαίνεται μάταιη. Μπορεί τζιαι να ένει. Σε κάθε περίπτωση, όσα άτομα εν χωρούμε μες τούντον κόσμο, εν μας εκφράζει, καταπιέζει μας, καταστέλλει μας, εξοντώνει μας, εννα συνεχίσουμε να αγωνιζούμαστε με τον ένα ή τον άλλο τρόπο. Αν δεν οργανωθούμε, εννα συνεχίσουμε να ζούμε στον φόβο, έρμαια των ορέξεων της ακροδεξιάς στην Κύπρο τζιαι παγκόσμια. Η οργάνωση μπορεί να μας βοηθήσει να αντιστρέψουμε την απομόνωση τζιαι την απελπισία με συντροφικότητα, αλληλεγγύη, φροντίδα. Μπορεί να μας επιτρέψει, έστω για κάποιες φευγαλέες στιγμές, να συνεχίσουμε να κάμνουμε όνειρα. Με άλλα λόγια, να χτίσουμε κοινότητες αγώνα σημαίνει να προσπαθήσουμε να ζήσουμε.

✍🏾 Χριστόφορος Πισσαρίδης Η συμβολική βία, μια έννοια που αναπτύχθηκε από τον κοινωνιολόγο Pierre Bourdieu, αναφέρεται στην επιβολή των αξιών, των κανόνων και των συμβόλων μιας κυρίαρχης ομάδας σε περιθωριοποιημένες κοινότητες, νομιμοποιώντας και διαιωνίζοντας έτσι την ανισότητα. Σε φασιστικά πλαίσια, αυτό εκδηλώνεται συχνά μέσω ιδεολογιών και συμβόλων που ενισχύουν την κυριαρχία μιας ομάδας ενώ υποβαθμίζουν άλλες.  Ας ρίξουμε μια γρήγορη ματιά στη συμβολική βία των υπό δημιουργία φασιστικών καθεστώτων του 20ου αιώνα.  Κατά την άνοδο του ναζισμού στη Γερμανία στις αρχές της δεκαετίας του 1930, οι πρώτες επιθέσεις σε κομμουνιστές, σε άλλους πολιτικούς αντιπάλους και σε Εβραίους συνέβαιναν δημόσια, με τους περισσότερους πολίτες να παρακολουθούν χωρίς να αντιδρούν. Η συλλογική αυτή σιωπή έδωσε χώρο στη φασιστική βία να γίνει αποδεκτή και να κλιμακωθεί.  Παράλληλα, στην πρώιμη φασιστική Ιταλία του Μουσολίνι, οι σκουάδρες (squadristi), ένοπλες στρατιωτικές ομάδες, επιτίθενται σε σοσιαλιστές, μετανάστες και αντιφασίστες. To κράτος δικαίου, όχι μόνο παρουσιαζεται ανίκανο να τιμωρήσει τις επιθέσεις αυτές, αλλά στη συνέχεια τις ανεχόταν και μετά τις ενθάρρυνε, θέτοντας τα θεμέλια για την πλήρη φασιστικοποίηση της χώρας. Τα ιστορικά αυτά παραδείγματα αποδεικνύουν πως η συμβολική βία δεν είναι ένα τυχαίο ή αποσπασματικό φαινόμενο, αλλά μια στρατηγική που χρησιμοποιείται για να εδραιώσει την κυριαρχία και να νομιμοποιήσει τον αποκλεισμό των περιθωριοποιημένων κοινοτήτων. Είτε μέσω της σιωπής των πολιτών, όπως στη Ναζιστική Γερμανία, είτε μέσω της κρατικής ατιμωρησίας, όπως στην Ιταλία του Μουσολίνι, η συμβολική βία ανοίγει τον δρόμο για την κανονικοποίηση και κλιμάκωση της φυσικής βίας. Αν συνδέσουμε αυτά τα ιστορικά μαθήματα με τα πρόσφατα περιστατικά ρατσιστικών επιθέσεων στη Λεμεσό, μπορούμε να δούμε πώς αυτή η αλυσίδα εξελίσσεται ξανά, αυτή τη φορά στους δικούς μας δρόμους. Οι επιθέσεις στους μετανάστες διανομείς δεν είναι μεμονωμένα γεγονότα αλλά εκδηλώσεις μιας βαθύτερης, διαρθρωτικής μισαλλοδοξίας που έχει αρχίσει να κανονικοποιείται. Η συμβολική βία εκφράζεται μέσω της περιθωριοποίησης και του στιγματισμού αυτών των ανθρώπων ως «ξένων σωμάτων», δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για την αποδοχή της φυσικής βίας εναντίον τους. Όπως συνέβη και στα φασιστικά καθεστώτα του παρελθόντος, το κράτος παρουσιάζεται ανίκανο να προστατέψει τα θύματα και να επιβάλλει τον νόμο. Αυτή η αδράνεια, αν συνεχιστεί, μπορεί να ενθαρρύνει περαιτέρω την κλιμάκωση της βίας, όπως συνέβη όταν οι σκουάδρες του Μουσολίνι ανέλαβαν δράση χωρίς συνέπειες. Και εδώ, η κοινωνική σιωπή παίζει καταλυτικό ρόλο: όσο οι επιθέσεις συνεχίζουν να λαμβάνουν χώρα υπό το βλέμμα μιας αδιάφορης κοινωνίας, τόσο ενισχύεται η νομιμοποίηση του φασισμού. Αν δεν αντιδράσουμε τώρα, κινδυνεύουμε να δούμε την ιστορία να επαναλαμβάνεται. Η φασιστική βία, είτε συμβολική είτε φυσική, στρέφεται ενάντια σε ό,τι αντιλαμβάνεται ως διαφορετικό και επικίνδυνο. Οι φασιστικές επιθέσεις δεν στρέφονται όμως αόριστα ενάντια σε ξένα άτομα, αλλά ενάντια σε φτωχούς εργάτες και εργάτριες, στα πιο ευάλωτα κοινωνικά σύνολα. Η βία αυτή είναι, λοιπόν, εξαιρετικά επικίνδυνη όχι μόνο για τα ανθρώπινα δικαιώματα και την αξιοπρέπεια, αλλά και για τη συνοχή και αλληλεγγύη της εργατικής τάξης. Χρειάζεται μαζική κινητοποίηση και αποφασιστικότητα για να σπάσουμε τον κύκλο της ατιμωρησίας και της συνενοχής. Γιατί αν κάτι μας δίδαξε η ιστορία, είναι πως όταν η συμβολική βία αφεθεί να δράσει ανενόχλητη, η φυσική βία δεν αργεί να ακολουθήσει.

Του Ανδρέα Ριρή Ελάχιστα φαίνεται πως κατάλαβε ο Νίκος Χριστοδουλίδης μετά τα ρατσιστικά πογκρόμ σε Χλώρακα και Λεμεσό στα τέλη Αυγούστου – αρχές Σεπτέμβρη του 2023. Γιατί όσο κι αν χτυπάει με δήθεν αυστηρό ύφος το χέρι στο τραπέζι μπροστά στις κάμερες, έξι μήνες μετά τα πογκρόμ αποδεικνύει για άλλη μια φορά το ακροδεξιό του προφίλ και το ακροατήριο στο οποίο επιθυμεί να στηρίζεται. Την Παρασκευή 5 Απρίλη, πριν την αναχώρησή του για την Αθήνα όπου θα συναντούσε τον Έλληνα Πρωθυπουργό και την Πρόεδρο της Κομισιόν, ο Χριστοδουλίδης προανέγγελλε μέτρα «τα οποία ενδεχομένως να μην είναι αρεστά τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό». Σαν καραβανάς παλαιάς κοπής σε απομακρυσμένη στρατιωτική μονάδα, ο Πρόεδρος της λειψής και πολλαπλώς τραυματισμένης Κυπριακής Δημοκρατίας απειλούσε εμμέσως πλην σαφώς για αυστηρότερα μέτρα κατά προσφύγων, μεταναστριών και αιτητ(ρι)ών ασύλου. Δεν ξέρουμε αν όσα ακολούθησαν σε Χλώρακα τη Δευτέρα 8 Απρίλη και Λεμεσό την Τετάρτη 10 Απρίλη, αποτελούσαν μέρος αυτών ακριβώς των μέτρων που «ενδεχομένως δεν θα ήταν αρεστά». Κρατάμε όμως τη σημειολογία: το κράτος ακολουθεί κατά πόδας τους φασίστες. Πογκρόμ σε Χλώρακα και Λεμεσό πριν έξι μήνες; Έρευνες της Αστυνομίας σε Χλώρακα και Λεμεσό σήμερα. Και αν η έρευνα στη Χλώρακα δεν βρήκε κανέναν/καμίαν που να διαμένει παράνομα στην ΚΔ και έληξε αναίμακτα, δυστυχώς η αστυνομική επιχείρηση στη Λεμεσό είχε τραγική κατάληξη. Ένας 19χρονος μετανάστης από το Μπαγκλαντές, ο οποίος διέμενε σε άθλιες συνθήκες μαζί με άλλους 10 συμπατριώτες του σε διαμέρισμα οικοδομής την οποία ο δήμος Λεμεσού χαρακτηρίζει «επικίνδυνη», πέθανε στην προσπάθειά του να διαφύγει αστυνομικό έλεγχο στις 06:20 το πρωί της 10ης Απρίλη. Ένας ακόμα 22χρονος χαροπαλεύει στο γενικό νοσοκομείο Λεμεσού, ενώ οι άλλοι εννέα συγκάτοικοι κι ένας συμπατριώτης τους τέθηκαν υπό κράτηση για παράνομη διαμονή στην ΚΔ, παρόλο που είναι και οι μόνοι μάρτυρες (πέραν των αστυνομικών) για όσα συνέβησαν στο διαμέρισμα μετά την επιδρομή της αστυνομίας. Την Τετάρτη το afoa.cy έγραφε ότι η κρατική δολοφονία του Anis (αυτό ήταν το όνομα του θύματος) μπορεί να μην έχει θύτη, αλλά έχει πολλούς πολιτικούς και ηθικούς αυτουργούς. Ο Νίκος Χριστοδουλίδης των «ενδεχομένως μη αρεστών μέτρων» είναι πρώτος στη λίστα. ΥΓ: Η Λεμεσός μπορεί για κάποιους λίγους να είναι «υπόδειγμα ανάπτυξης», για πολλούς/ές άλλους/ες όμως εξελίσσεται σε μια πόλη αβίωτη. Κρατάμε επίσης αυτό: πριν μερικές βδομάδες 31χρονη από την Ουκρανία κατήγγειλε ότι έπεσε θύμα ληστείας, για να ανακαλύψουμε στην πορεία ότι ήταν βαποράκι μαύρου χρήματος. Όταν έγινε γνωστό το εύρος των δραστηριοτήτων της, η αστυνομία μας είπε ότι είχε γνώση και παρακολουθούσε τις κινήσεις της. Ο θεσμικός ρατσισμός του κράτους, όπως εκφράζεται με τα δύο μέτρα και δύο σταθμά της αστυνομίας, ουδέποτε ήταν πιο φανερός.