✍🏾 Σύντροφος Χ
Η εκλογή του Ζοχράν Μαμντάνι ως δημάρχου της Νέας Υόρκης δεν είναι απλώς μια πολιτική είδηση. Είναι ιστορική τομή.
Η πιο εμβληματική πόλη των Ηνωμένων Πολιτειών, το οικονομικό και συμβολικό κέντρο του καπιταλισμού, εξέλεξε για πρώτη φορά έναν 33χρονο μουσουλμάνο, γιο μεταναστών από την Ουγκάντα και την Ινδία, με ανοιχτά σοσιαλιστικό πρόγραμμα.
Και το μήνυμα είναι καθαρό: οι πολίτες κουράστηκαν από τη φθορά, τη διαφθορά και την κενότητα των “καθεστωτικών” πολιτικών. Θέλουν ιδέες, όχι διαφημίσεις. Ελπίδα, όχι μηχανισμούς.
Η πολιτική επιστρέφει στις γειτονιές
Ο Μαμντάνι δεν έγινε δήμαρχος χάρη σε τηλεοπτικά σποτ ή σε πανίσχυρους χρηματοδότες. Έγινε δήμαρχος γιατί οργάνωσε, κυριολεκτικά, μια λαϊκή εκστρατεία πόρτα-πόρτα. Ο ίδιος και οι εθελοντές του —75.000 άνθρωποι— μίλησαν με εκατομμύρια Νεοϋορκέζους. Εξήγησαν, άκουσαν, έπεισαν. Αυτό είναι πολιτική: η τέχνη του διαλόγου και της σχέσης, όχι των “στρατηγικών επικοινωνίας”.
Η επιτυχία του θυμίζει στους πολίτες όλου του κόσμου ότι η δημοκρατία δεν γεννιέται στα πάνελ, αλλά στους δρόμους και στα σπίτια, εκεί όπου οι ανάγκες των ανθρώπων είναι πραγματικές και επείγουσες.
Το σύστημα εναντίον του
Η νίκη του Μαμντάνι ήρθε κόντρα σε όλους. Τα μισά κορυφαία στελέχη των Δημοκρατικών, από τη Χίλαρι Κλίντον και τον δήμαρχο Έρικ Άνταμς μέχρι τη Γενική Εισαγγελέα Λετίσια Τζέιμς, στήριξαν ανοιχτά τον Άντριου Κουόμο —τον άνθρωπο του κατεστημένου που είχε χάσει στις εσωκομματικές.
Ακόμη και ο πρόεδρος των ΗΠΑ κάλεσε τους Ρεπουμπλικάνους να ψηφίσουν τον Κουόμο αντί του επίσημου υποψηφίου του κόμματός του.
Η ολιγαρχία, είτε φοράει μπλε είτε κόκκινα, ενώθηκε για να αποτρέψει την εκλογή ενός ανθρώπου που απειλούσε τα συμφέροντά της. Κι όμως, απέτυχαν.
Μια νέα πολιτική ατζέντα
Ο νέος δήμαρχος της Νέας Υόρκης εκλέχθηκε με ένα πρόγραμμα που θα έμοιαζε αδιανόητο πριν λίγα χρόνια:
👉🏾 Δωρεάν δημόσια συγκοινωνία για τους εργαζόμενους
👉🏾 Πάγωμα των ενοικίων και προστασία ενοικιαστών
👉🏾 Καθολική παιδική φροντίδα για όλα τα παιδιά έως 5 ετών
👉🏾 Αύξηση φόρου 2% στους εκατομμυριούχους
👉🏾 Ενίσχυση της δημόσιας κατοικίας και αύξηση του κατώτατου μισθού
Είναι ένα πρόγραμμα που μεταφράζει τη λέξη πρόοδος σε πράξη. Και γι’ αυτό προκάλεσε πανικό στις οικονομικές ελίτ της πόλης: για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες, ένας πολιτικός δεν τους έχει ανάγκη.
Η νέα Αμερική που γεννιέται
Ο Μαμντάνι δεν είναι μεμονωμένο φαινόμενο. Ανήκει στην ίδια πολιτική γενιά με τον Μπέρνι Σάντερς και την Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ — μια νέα Αριστερά που πιστεύει πως η Αμερική μπορεί να ξαναγίνει χώρα του λαού και όχι των δισεκατομμυριούχων.
Και τολμά να μιλά εκεί που οι άλλοι σωπαίνουν: να καταγγέλλει το Ισραήλ για γενοκτονία στη Γάζα, να υπερασπίζεται τους μετανάστες, να ζητά ίσα δικαιώματα για όλους ανεξάρτητα από φυλή ή θρησκεία.
Το πραγματικό στοίχημα
Η εκλογή του είναι θρίαμβος, αλλά και πρόκληση. Μπορεί ένας άνθρωπος με ριζοσπαστικές ιδέες να διοικήσει μια μητρόπολη που αποτελεί το “ιερό” του παγκόσμιου καπιταλισμού; Θα μπορέσει να εφαρμόσει τις πολιτικές του χωρίς να τον καταπιεί ο μηχανισμός;
Η απάντηση θα δείξει αν αυτή η νίκη είναι η αρχή ενός νέου πολιτικού ρεύματος ή μια φωτεινή εξαίρεση.
Η σύγχρονη Αριστερά μπορεί να παραδειγματιστεί
Η νίκη του Μαμντάνι δείχνει στη σύγχρονη Αριστερά ότι η πολιτική δύναμη δεν χτίζεται μέσα σε γραφεία ή με μεγάλες χορηγίες, αλλά μέσα από τη συλλογική οργάνωση και την επαφή με τις ανάγκες των ανθρώπων. Είναι μήνυμα ότι η ριζοσπαστική ατζέντα δεν πρέπει να φοβάται να συγκρούεται με τα συμφέροντα της ελίτ και ότι οι μεταρρυθμίσεις που βελτιώνουν τη ζωή των πολλών μπορούν να γίνουν πράξη όταν υπάρχει επιμονή, διαφάνεια και λαϊκή συμμετοχή. Κάθε προοδευτικό κόμμα ή κίνημα μπορεί να πάρει μαθήματα από την στρατηγική του Μαμντάνι: πολιτική από τα κάτω, με θάρρος, συνέπεια και ανθρωπιά.
Η εκλογή του Ζοχράν Μαμντάνι είναι μια νίκη της πολιτικής αξιοπρέπειας απέναντι στον κυνισμό, της συλλογικότητας απέναντι στα συμφέροντα. Και ίσως είναι το πρώτο βήμα για να ξαναθυμηθεί ο κόσμος ότι η πολιτική, στην ουσία της, δεν είναι κάτι απρόσωπο και θεωρητικό αλλά ένας τρόπος για να βελτιωθούν οι συνθήκες και η ποιότητα ζωής των ανθρώπων.
Η Νέα Υόρκη έδειξε ότι τίποτα δεν είναι “ανέφικτο”. Έδειξε ότι οι πολίτες, όταν πιστέψουν σε κάτι που τους αφορά, μπορούν να νικήσουν το πιο οργανωμένο κατεστημένο στον κόσμο.
