Η άτυπη συνάντηση 5+1 στη Γενεύη ολοκληρώθηκε στις 18 Μάρτη με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, να ανακοινώνει μια σειρά από μέτρα.
Ο Γκουτέρες ανακοίνωσε συμφωνία για:
διάνοιξη τεσσάρων επιπλεον οδοφραγμάτων
δημιουργία ακόμα μιας δικοινοτικής επιτροπής για θέματα νεολαίας
πρωτοβουλίες για θέματα κλιματικής αλλαγής, περιλαμβανομένης της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών στη νεκρή ζώνη
αποναρκοθέτηση
συντήρηση νεκροταφείων
Ο ΓΓ των ΗΕ ανέφερε επίσης ότι θα διορίσει νέο προσωπικό απεσταλμένο και ότι η άτυπη 5+1 θα επανασυνεδριάσει τον Ιούλη.
Μέχρι εδώ καλά μπορεί να πει κανείς. Ωστόσο, υπάρχουν κάποιες πραγματικότητες που δεν μπορούμε να αγνοήσουμε. Οι ηγεσίες σε νότο και βορρά ουδέποτε έδωσαν δείγματα γραφής για τη θέλησή τους να επανενώσουν τον τόπο. Αντιθέτως, τόσο ο Ελληνοκύπριος ηγέτης Νίκος Χριστοδουλίδης, όσο και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ερσίν Τατάρ, είτε στα μουλωχτά είτε στα φανερά, πολεμούν τις προοπτικές επανένωσης.
Προφανώς η αποδοχή των συμφωνηθέντων αποτελεί τακτικισμό εκ μέρους των Χριστοδουλίδη και Τατάρ για να μην χρεωθεί ο καθένας τους ξεχωριστά ένα ακόμα αδιέξοδο σε συνομιλίες. Εξάλλου, τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης χωρίς να εφαρμόζονται αποτελούν ροκάνισμα χρόνου και είναι ψωμοτύρι των πολιτικών που έχουν αφήσει τον διαχωρισμό να αποτελεί την μόνη εφικτή πορεία.
Με δεδομένο ότι τα μέτρα που ανακοίνωσε ο Γκουτέρες αποτελούν ξαναζεσταμένο φαγητό, κρατάμε μικρό καλάθι. Οι συζητήσεις για διάνοιξη νέων οδοφραγμάτων και λειτουργία φωτοβολταϊκών στη νεκρή ζώνη χρονίζουν. Η αποναρκοθέτηση δεν σταμάτησε ποτέ και η συντήρηση νεκροταφείων θα έπρεπε να είναι αυτονόητη και θα μπορούσε να αναληφθεί από τη δικοινοτική τεχνική επιτροπή για την πολιτιστική κληρονομιά (που είναι και η αποτελεσματικότερη). Πρόοδος θα μπορούσε να θεωρηθεί το κλείδωμα των θέσεων Γκουτέρες και η γρήγορη μετάβαση προς τελική συμφωνία.
Η απουσία χρονοδιαγράμματος για εφαρμογή αυτών των ελάχιστων συμφωνηθέντων αποτελεί ένα επιπλέον πρόβλημα. Η επόμενη συνάντηση τον Ιούλη μπορεί να είναι ένα ορόσημο. Μένει να δούμε αν και τι θα εφαρμοστεί ή έστω δρομολογηθεί μέχρι τότε. Ελπίζουμε μόνο να μην επαναληφθεί η φαρσοκωμωδία μετάβασης πολυμελών αντιπροσωπειών στη Γενεύη απλά για την ανακοίνωση πολυσυζητημένων ΜΟΕ.
Στο ευρύτερο πλαίσιο, οι διαπραγματευτικές διαδικασίες υπό την αιγίδα των ηγετών αποδείχτηκαν διαχρονικά προβληματικές και αναποτελεσματικές. Αναγνωρίζουμε ότι μέσα σε ένα περιφερειακό και διεθνές σκηνικό που οδηγείται όλο και πιο κοντά στη γενίκευση του πολέμου, η εκεχειρία ή η γραμμή αντιπαράταξης στην Κύπρο δεν μπορούν να θεωρούνται δεδομένες χωρίς να υπάρχει κάποιος πολιτικός διακανονισμός.
Είναι χρέος όσων από μας γνωρίζουμε πως η ειρήνη και η ουσιαστική επίλυση του Κυπριακού αφορά την κοινωνική βάση και όχι τις διεφθαρμένες ηγεσίες, να συνεχίσουμε τον αγώνα, μαζί με όλους τους συνεπείς αγωνιστές βόρεια και νότια της πράσινης γραμμής, για μια επανενωμένη Κύπρο.