Articles

του Γρηγόρη Ιωάννου Ορισμένες ανοησίες είναι αναπόφευκτες, καθώς η πόλωση είναι αναπόδραστη και ενισχύεται από τους αλγόριθμους των κοινωνικών μέσων, με αποτέλεσμα να υπάρχουν πάρα πολλά σχόλια που μοιάζουν με κόντρες μεταξύ οπαδών ποδοσφαίρου, όπου η οπαδική στάση υπερισχύει της ειλικρίνειας δεδομένων και της αναλυτικής ισορροπίας. Ωστόσο, η υπερβολική κατανάλωση ανοησιών δεν είναι υγιής. Μην χάνετε χρόνο με άρθρα που: – υποστηρίζουν ότι όλα οφείλονται στον ιμπεριαλισμό και τη γεωπολιτική, – αρνούνται ότι ο ιμπεριαλισμός και η γεωπολιτική έχουν διαμορφωτική επίδραση, – θέτουν ως κύριο πλαίσιο της διεθνούς ανάλυσης το σχήμα «δυτική φιλελεύθερη δημοκρατία έναντι των αυταρχικών δυνάμεων», – κάνουν υπερβολική χρήση και φουσκώνουν την κατηγορία του «φασισμού» και την αποδίδουν σε οτιδήποτε θέλουν να επιτεθούν, π.χ. συντηρητικός φασισμός, λαϊκιστικός φασισμός, αριστερός φασισμός, αριστερό-λαϊκιστικός φασισμός, ισλαμικός φασισμός και ούτω καθεξής, – μιλούν για εμφύλιες συγκρούσεις με απλοϊκούς όρους όπως «ελευθερία έναντι καταπίεσης», «καθεστώς ενάντια στον ίδιο το λαό του». Αν αποφύγετε τα παραπάνω, έχετε ήδη απαλλαγεί από πολλά σκουπίδια. Στη συνέχεια έρχονται οι εκτροπές, οι ψευδείς αναλογίες, ο συναισθηματικός εκβιασμός, το whataboutism και οι αυτοματισμοί. Αυτά απαιτούν κάποια εμπειρία για να τα χειριστεί κανείς πλήρως. Αλλά δεν είναι δύσκολο, αν κάποιος δεν είναι πολύ τεμπέλης για να διαβάσει σοβαρές αναλύσεις και να τις σκεφτεί, έχει κάποια βασική κατανόηση της πολιτικής και έχει ιστορική μνήμη. Για παράδειγμα, όταν ένας εκλεγμένος πρόεδρος απαγάγεται με στρατιωτική εισβολή, είναι αποπροσανατολισμός να μιλάμε για την πολιτική αυτού του προέδρου αντί να μιλάμε για την πράξη της απαγωγής του. Είναι συναισθηματικός εκβιασμός όταν χρησιμοποιείται το Ολοκαύτωμα για να σωπάσουν όσοι λένε ότι ο αντισημιτισμός δεν μπορεί να δικαιολογήσει την αντίθεση στα εγκλήματα του Ισραήλ. Είναι αυτοματισμός να απορροφά κανείς τις αφηγήσεις των μέσων ενημέρωσης και τις πληροφορίες των κοινωνικών μέσων χωρίς να ελέγχει τις πηγές. Τέλος, έρχεται η κοντή μνήμη, η υποκρισία και η πολιτική ανεντιμότητα. Αυτό συμβαίνει όταν η πρόσφατη ιστορία διαγράφεται, τα συγκριτικά πλαίσια καταστέλλονται και οι οντολογικές θέσεις κρύβονται. Δυτικοί φιλελεύθεροι που δίνουν μαθήματα για το διεθνές δίκαιο, εθνικιστές που κηρύττουν τον διεθνισμό στους άλλους, στρατοπεδιστές που αντιτίθενται στον στρατοπεδισμό (των άλλων), δεξιοί που λένε στην αριστερά τι πρέπει να κάνει και ούτω καθεξής. Χρειάζεται κάποια προσπάθεια, αλλά αν την καταβάλλετε, μπορείτε να το καταλάβετε. Καταναλώστε λιγότερες ανοησίες. Είναι εφικτό και υγιές. Απλά κάντε το.

Σύντροφος Χ Η δολοφονία της Ρενέ Νικόλ Γκουντ στη Μινεάπολη δεν μπορεί να αποσπαστεί από το πολιτικό και επιχειρησιακό πλαίσιο μέσα στο οποίο συνέβη. Δεν πρόκειται για «ατύχημα» ούτε για «μεμονωμένο περιστατικό», αλλά για αποτέλεσμα μιας κλιμακούμενης στρατηγικής καταστολής που έχει στο επίκεντρο τους μετανάστες και όσους βρίσκονται γύρω τους. Τις τελευταίες εβδομάδες, η κυβέρνηση Τραμπ έχει δώσει εντολή στην ICE να προχωρήσει σε μαζικές επιχειρήσεις εντοπισμού και απέλασης μεταναστών που ζουν εδώ και χρόνια στις ΗΠΑ — ανθρώπων με δουλειές, οικογένειες και κοινωνικούς δεσμούς. Στο πλαίσιο αυτής της πολιτικής, η Μινεάπολη μετατράπηκε σε πεδίο έντονης παρουσίας πρακτόρων της ICE, οι οποίοι αναπτύχθηκαν μαζικά στην πόλη για ελέγχους και συλλήψεις. Σε αυτό το περιβάλλον φόβου και έντασης, δολοφονήθηκε η Ρενέ Νικόλ Γκουντ. Ποια ήταν η Ρενέ Νικόλ Γκουντ Η Ρενέ Νικόλ Γκουντ ήταν 37 ετών, Αμερικανίδα πολίτης και μητέρα τριών παιδιών. Είχε ζήσει στο Κολοράντο Σπρινγκς και στο Κάνσας Σίτι και είχε μετακομίσει πρόσφατα στη Μινεάπολη. Ήταν χριστιανή, άοπλη, χωρίς καμία συμμετοχή σε πολιτικές ή ακτιβιστικές δράσεις. Ασχολούνταν με την ποίηση και τη μουσική. Παρ’ όλα αυτά, πυροβολήθηκε από πράκτορα της ICE ενώ βρισκόταν μέσα στο αυτοκίνητό της. Τρεις σφαίρες στο πρόσωπο, από κοντινή απόσταση. Πρόκειται για εκτέλεση, όχι για «επιχείρηση ασφαλείας». Η ICE ως μηχανισμός τρομοκράτησης Η ICE δεν είναι απλώς μια «υπηρεσία μετανάστευσης». Λειτουργεί ως κατασταλτικός μηχανισμός με χαρακτηριστικά παραστρατιωτικής δύναμης, με ευρεία διακριτική ευχέρεια, ελάχιστο έλεγχο και σχεδόν εγγυημένη ατιμωρησία. Οι μαζικές επιχειρήσεις απελάσεων που διατάχθηκαν από τον Τραμπ έχουν δημιουργήσει κλίμα τρόμου σε ολόκληρες κοινότητες. Πράκτορες της ICE εμφανίζονται σε γειτονιές, χώρους εργασίας και δρόμους, συλλαμβάνοντας ανθρώπους που ζουν επί χρόνια στις ΗΠΑ. Αυτή η ένταση ήταν ο λόγος για τον οποίο δεκάδες πράκτορες είχαν συγκεντρωθεί στη Μινεάπολη τις ημέρες πριν τη δολοφονία. Η παρουσία τους δεν ήταν «ουδέτερη». Ήταν μια επίδειξη δύναμης. Όταν το θύμα δεν ταιριάζει στο στερεότυπο Συνήθως, η κρατική βία στις ΗΠΑ καλύπτεται επικοινωνιακά με γνωστά στερεότυπα:ο «επικίνδυνος μαύρος»,ο «παράνομος μετανάστης»,ο «μουσουλμάνος εξτρεμιστής». Στην περίπτωση της Γκουντ, τίποτα από αυτά δεν ίσχυε. Ήταν λευκή, Αμερικανίδα πολίτης, χριστιανή, μητέρα. Και γι’ αυτό ακριβώς το κράτος δυσκολεύτηκε να κατασκευάσει αφήγημα. Αρχικά ειπώθηκε ότι «παρεμπόδιζε» τους πράκτορες με το αυτοκίνητό της. Στη συνέχεια, κυβερνητικοί αξιωματούχοι υποστήριξαν ότι «φώναζε» και «εμπόδιζε τη δουλειά τους». Ο ίδιος ο Τραμπ τη χαρακτήρισε «επαγγελματία ταραχοποιό» και ισχυρίστηκε ότι επιχείρησε να χτυπήσει πράκτορα. Ακόμη και αν ίσχυε κάτι από αυτά — που δεν ισχύει — τίποτα δεν δικαιολογεί τρεις σφαίρες στο κεφάλι. Τα γεγονότα διαψεύδουν την εξουσία Το επίσημο αφήγημα κατέρρευσε όταν είδαν το φως της δημοσιότητας τα βίντεο της δολοφονίας. Ο δήμαρχος της Μινεάπολης, αφού τα παρακολούθησε, δήλωσε δημόσια ότι οι ισχυρισμοί της ομοσπονδιακής κυβέρνησης είναι ψευδείς και ότι ο πράκτορας έκανε απερίσκεπτη χρήση θανατηφόρας βίας. Κατέρρευσε επίσης ο ισχυρισμός ότι ο δράστης τραυματίστηκε από το όχημα της Γκουντ. Στο βίντεο φαίνεται να αποχωρεί κανονικά από το σημείο. Η μητέρα της Γκουντ δήλωσε ότι η κόρη της δεν συμμετείχε σε καμία επιθετική ενέργεια. Ο πρώην σύζυγός της, μιλώντας ανώνυμα στα ΜΜΕ, επιβεβαίωσε ότι δεν ήταν ακτιβίστρια και δεν είχε καμία σχέση με τις κινητοποιήσεις ενάντια στις απελάσεις. Από την αποτυχία στη «τρομοκρατία» Όταν όλα τα προσχήματα κατέρρευσαν, το κράτος κατέφυγε στη γνωστή τακτική:χαρακτήρισε το περιστατικό «εγχώρια τρομοκρατία». Το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας και ο ίδιος ο Τραμπ υιοθέτησαν αυτόν τον χαρακτηρισμό, επιχειρώντας να μετατρέψουν το θύμα σε απειλή. Παράλληλα, ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι ο πράκτορας της ICE απολαμβάνει πλήρη ασυλία από κάθε ποινική δίωξη. Η ατιμωρησία δεν είναι παρενέργεια. Είναι δομικό στοιχείο. Κοινωνική αντίδραση και ταξική πειθαρχία Μετά τη δολοφονία, ξενοδοχείο της Μινεάπολης ακύρωσε κρατήσεις πρακτόρων της ICE, αντανακλώντας τη λαϊκή οργή. Λίγο αργότερα, η μητρική αλυσίδα Hilton διέκοψε τη συνεργασία της με το ξενοδοχείο, υπενθυμίζοντας ότι το μεγάλο κεφάλαιο στέκεται πάντα δίπλα στην εξουσία, όχι στις τοπικές κοινωνίες. Το ευρύτερο συμπέρασμα Η δολοφονία της Ρενέ Νικόλ Γκουντ φωτίζει τη μεγάλη εικόνα: Η καταστολή που ξεκινά από τους μετανάστες δεν σταματά εκεί.Οι μηχανισμοί βίας που χτίζονται για τους «αόρατους» στρέφονται τελικά εναντίον όλων.Και όσο οι κοινωνίες διαιρούνται, οι από πάνω θα κυβερνούν μέσω φόβου. Η Μινεάπολη δεν είναι εξαίρεση. Είναι προειδοποίηση.

Σύντροφος Χ Ξαφνικά ακούμε όλοι για μια περίεργη λέξη, τη Μερκοσούρ, και αναρωτιόμαστε τι μας βρήκε πάλι. Δεν είναι κάτι εξωτικό ή καινούργιο· είναι απλώς μια ένωση χωρών της Νότιας Αμερικής – Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη, Παραγουάη και Βολιβία – που εδώ και χρόνια παίζουν μπάλα στο εμπόριο, κυρίως πουλώντας αγροτικά προϊόντα σε τιμές που δύσκολα συναγωνίζεσαι. Κάπου εκεί, στο Βερολίνο, άναψε η λάμπα. Γιατί να πληρώνουν δασμούς τα γερμανικά εργοστάσια για να πουλάνε μηχανήματα στη Λατινική Αμερική, όταν μπορούν να τους καταργήσουν; Έτσι γεννήθηκε η ιδέα μιας «ιστορικής συμφωνίας» με την Ευρωπαϊκή Ένωση να λειτουργεί, για άλλη μια φορά, ως χρήσιμο όχημα. Όχι για όλους βέβαια· για κάποιους συγκεκριμένους. Με την κατάλληλη ώθηση από τον καγκελάριο και με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στο τιμόνι της Κομισιόν –Γερμανίδα κι αυτή, τυχαία πάντα– η συμφωνία άρχισε να προχωράει με ταχύτητες που συνήθως βλέπουμε μόνο όταν πρόκειται για μεγάλα συμφέροντα. Το περιεχόμενο απλό: τα μηχανήματα της Ευρώπης (διάβαζε Γερμανίας) ταξιδεύουν χωρίς δασμούς στη Μερκοσούρ και, ως αντάλλαγμα, τα αγροτικά προϊόντα της Λατινικής Αμερικής πλημμυρίζουν την ευρωπαϊκή αγορά, επίσης χωρίς εμπόδια. Το πρόβλημα; Οι Ευρωπαίοι αγρότες παίζουν σε άλλο γήπεδο. Με υψηλά μεροκάματα, ακριβή ενέργεια, καύσιμα στα ύψη και ένα σωρό κανόνες που κάνουν την παραγωγή πιο ακριβή και πιο δύσκολη. Ανταγωνισμός με χώρες όπου όλα αυτά κοστίζουν κλάσμα; Καμία έκπληξη στο αποτέλεσμα. Και δεν είναι μόνο το κόστος. Στην Ευρώπη, εδώ και χρόνια, οι αγρότες υποχρεώνονται να καλλιεργούν με συγκεκριμένα πρότυπα, να αποφεύγουν «επικίνδυνα» φυτοφάρμακα, να αλλάζουν μεθόδους και να πληρώνουν από την τσέπη τους τη μετάβαση σε πιο «πράσινες» λύσεις. Λιγότερες αποδόσεις, περισσότερα έξοδα, περισσότερη γραφειοκρατία. Όλα αυτά, υποτίθεται, για να φτάνει στο τραπέζι μας καλύτερο και ασφαλέστερο φαγητό. Η Μερκοσούρ όμως δεν έχει τέτοιες δεσμεύσεις. Παράγει με τους δικούς της κανόνες, με φυτοφάρμακα και πρακτικές που στην Ευρώπη έχουν απαγορευτεί εδώ και χρόνια. Κι όμως, τα προϊόντα αυτά ετοιμάζονται να μπουν στην ΕΕ χωρίς δασμούς και χωρίς ουσιαστικό έλεγχο. Φθηνότερα, πιο «ευέλικτα» και φυσικά ανίκητα στον ανταγωνισμό. Πώς λέγεται αυτό; Σίγουρα όχι ισοτιμία. Όταν οι αγρότες το κατάλαβαν, δεν έστειλαν επιστολές. Πήραν τα τρακτέρ και βγήκαν στους δρόμους, κυρίως στο Βέλγιο. Οι εικόνες γνωστές: ένταση, αστυνομία, δακρυγόνα, φωτιές και μια Ευρώπη που ξαφνικά θυμήθηκε ότι έχει πρωτογενή τομέα. Η Κομισιόν προσπάθησε να μαζέψει τα ασυμμάζευτα, αλλά η απάντηση ήταν σχεδόν κωμική: η συμφωνία προχωράει, απλώς το ταξίδι για την υπογραφή… αναβλήθηκε. Γιατί, βλέπεις, το πρόβλημα δεν είναι η ουσία αλλά το timing. Η υπογραφή θα γίνει αργότερα, μάλλον μέσα στο 2026. Όλα καλά λοιπόν. Στο μεταξύ, η ευρωπαϊκή γεωργία συνεχίζει να στραγγαλίζεται και ο καταναλωτής να αγνοεί τι ακριβώς θα καταλήγει στο πιάτο του. Α, και μια λεπτομέρεια που δεν διαφημίζεται: οι Ευρωπαίοι αγρότες οφείλουν να αγοράζουν μηχανήματα και λιπάσματα από συγκεκριμένες ευρωπαϊκές –διάβαζε γερμανικές– βιομηχανίες. Ελεύθερη αγορά, αλλά με αστερίσκους. Κατά τα άλλα, μιλάμε για Ευρώπη αξιών, υγείας και ευημερίας.