Η δημόσια συζήτηση για το μεταναστευτικό αντιμετωπίζει μετανάστριες και πρόσφυγες ως εργαλεία, παρουσιάζοντάς τους ως σκέτους αριθμούς και απανθρωποποιώντας τους πλήρως. Η δε συζήτηση στα πλείστα κυρίαρχα ΜΜΕ, εντείνει την ξενοφοβία και τις προκαταλήψεις ενάντια σε αυτές τις ευάλωτες ομάδες ανθρώπων, τροφοδοτώντας την φασιστική βία που βιώνουμε τους τελευταίους μήνες, με αποκορύφωμα τα πογκρόμ σε Χλώρακα και Λεμεσό.
Δεν πιστεύουμε ότι υπάρχουν έτοιμες τεχνοκρατικού τύπου λύσεις για ζητήματα που είναι βαθιά δομικά και συστημικά. Είναι σημαντικό όμως να αντιστραφεί τόσο το κλίμα μισαλλοδοξίας εναντίων των προσφύγων/μεταναστριών όσο και να τερματιστεί η (θανατο)πολιτική εναντίον τους που συνεχώς υποτιμά και υποβαθμίζει την αξία των ζωών τους. Προς αυτή την κατεύθυνση καταθέτουμε στη δημόσια συζήτηση ορισμένες ιδέες που ετοίμασε ο Θεματικός Κύκλος Μεταναστευτικού της κοινότητάς μας.
- Ανάπτυξη ολοκληρωμένης στρατηγικής ένταξης – η ένταξη μακροχρόνια διαμένοντων προσφύγων και μεταναστών στην τοπική κοινωνία αποτρέπει αισθήματα αποξένωσης από τους ίδιους αλλά και από την τοπική κοινωνία. Η απουσία μιας τέτοιας στρατηγικής (ξεκάθαρα πολιτική επιλογή) μεταφέρει μια σύνθετη, αμφίδρομη διαδικασία στην ιδιωτική πρωτοβουλία με ατομική ευθύνη, οδηγώντας τελικά πολλές φορές μακροχρόνια διαμένοντες μετανάστες στην παρατυπία (με ότι αυτό συνεπάγεται) και συμβάλλει στο «φούσκωμα» των αριθμών (αντί να θεωρούνται μετανάστες/αλλοδαποί θα μπορούσαν να θεωρούνται πολίτες).
- Απαγκίστρωση του δικαιώματος στην εργασία από τη λογική της κάλυψης προσωρινών αναγκών της αγοράς εργασίας. Τα υφιστάμενα καθεστώτα εργασίας όπως η ρύθμιση των επιτρεπόμενων τομέων απασχόλησης, η αυστηρή σύνδεση εργοδότη με το δικαίωμα παραμονής, οι δυσμενέστεροι όροι απασχόλησης, και η περιορισμένη πρόσβαση στο σύστημα κοινωνικής προστασίας, καλλιεργεί την αντίληψη ότι πρόκειται για πολίτες δεύτερης κατηγορίας, καθορίζει τη θέση και την «αξία» τους στη κοινωνία ως κατώτερη των υπολοίπων που επιτρέπει να αντιμετωπίζονται είτε ως απειλή είτε ως χρήσιμοι. Παράλληλα αυτή η αντίληψη καταδικάζει μεγάλος μέρος του εργατικού δυναμικού στην υποαπασχόληση, αφήνοντας πλούσιες δεξιότητες και γνώσεις αναξιοποίητες. Θεωρούμε την ελεύθερη και με ίσους όρους πρόσβαση στην εργασία και τα κοινωνικά δικαιώματα των μεταναστών και προσφύγων ως αιτήματα αδιαπραγμάτευτα.
- Αυτο-οργάνωση – Αυτοεκπροσώπηση – Συμμετοχή: Υποβοήθηση και ενθάρρυνση δημιουργίας καναλιών οργάνωσης και εκπροσώπησης από τους ίδιους τους μετανάστες και πρόσφυγες. Οι πολιτικές και οι αποφάσεις που επηρεάζουν τις ζωές τους δεν λαμβάνουν στις πλείστες περιπτώσεις τις δικές τους απόψεις, ανάγκες και προτεραιότητες. Η απουσία ενεργής συμμετοχής σε οποιοδήποτε επίπεδο στη λήψη αποφάσεων αφαιρεί τη δυνατότητα αυτοεκπροσώπησης και διεκδίκησης, ενώ παράλληλα επιτρέπει τη δυνατότητα περιθωριοποίησης τους από το σύστημα.
- Πλατιά ενημέρωση τόσο της τοπικής κοινωνίας όσο και των ίδιων των μεταναστών και προσφύγων για τα δικαιώματα τους. Η απουσία επαρκούς ενημέρωσης προκαλεί αβεβαιότητα ακόμα και σε αυτούς που έχουν ειλικρινείς προθέσεις, ενώ αφήνει ελεύθερο το πεδίο σε όσους θέλουν να εκμεταλλευτούν αυτή την άγνοια.
- Ευρεία προσφορά δωρεάν μαθημάτων της ελληνικής γλώσσας σε όλες τις πόλεις, εύκολα προσβάσιμης σε όλους τους μετανάστες και πρόσφυγες. Η γλώσσα αποτελεί το κυριότερο εργαλείο διευκόλυνσης της ένταξης στις τοπικές κοινωνίες. Συνειδητά ή όχι, οι κοινωνίες υποδοχής στο άκουσμα της δικής τους γλώσσας ή έστω η προσπάθεια επικοινωνίας στη δική τους γλώσσα μεταβάλλουν αισθητά τη στάση τους απέναντι στους μετανάστες και πρόσφυγες. Αυτό παρατηρείται παντού, στις δουλειές, στα σχολεία, στα πάρκα και στις γειτονιές.
