Αναπτύξεις και ξένο κεφάλαιο στην εποχή του offshore καπιταλισμού.
Αντιδράσεις προκάλεσαν πληροφορίες που ανάρτησαν πολίτες τις προηγούμενες μέρες σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης σύμφωνα με τις οποίες το εγκαταλελειμμένο από τη δεκαετία του 1990 χωριό Τρόζενα, στην Κοιλάδα του Διαρίζου, «αγοράστηκε από ισραηλινή εταιρεία» και απαγορεύεται η πρόσβαση σε αυτό, γιατί πρόκειται για «ιδιωτική ισραηλινή γη».
Το κοινοτικό συμβούλιο Άρσους- Γεροβάσας/Τρόζενας και ο ίδιος ο κοινοτάρχης με ανακοινώσεις και παρεμβάσεις στα ΜΜΕ, στην προσπάθειά του να καταρρίψει τους ισχυρισμούς, επιβεβαίωσε στην ουσία ότι εταιρεία ισραηλινών συμφερόντων αγόρασε περίπου το 70%–80% των υφιστάμενων κτισμάτων. Διέψευσε τα περί απαγόρευσης της πρόσβασης και δήλωσε πως προσβλέπει σε οφέλη για την τοπική οικονομία και τον τουρισμό στην περιοχή.
Σύμφωνα με δημοσίευμα της Cyprus Mail, η επένδυση γίνεται από την εταιρεία THV Home Resort (Trozena) Ltd και η ανάπτυξη αφορά στον τομέα της φιλοξενίας και του αγροτουρισμού.
Σύμφωνα με στοιχεία της Cyprus Companies Registry (https://companiesregistry.cy/) η εν λόγω εταιρεία ιδρύθηκε τον Απρίλιο του 2023, έχει ως έδρα της την Τροζένα και στη διευθυντική ομάδα συγκαταλέγονται οι Hagit Kertes, Uriel Kertesz και Ιωάννης Παναγίδης. Τα δύο πρώτα άτομα είναι διευθυντικά στελέχη ακόμα τουλάχιστον 13 εταιρειών με τις περισσότερες από τις μισές να γράφτηκαν μεταξύ 2023-2026. Μία από αυτές τις εταιρείες έχει την ίδια διεύθυνση, στην Τρόζενα, ενώ πολλές άλλες έχουν ως διεύθυνση το Aphrodite Hills.
Τον τελευταίο καιρό είδαν το φως της δημοσιότητας και άλλες μεγάλες επενδύσεις ισραηλινών συμφερόντων. Ανάμεσα σε αυτές οι παραθαλάσσιοι πύργοι στα Λιβάδια Λάρνακας και το εβραϊκό σχολείο στην Παλώδια Λεμεσού. Επενδύσεις βρίσκονται, επίσης, ήδη σε εξέλιξη στην περιοχή Μενεού-Περβολιών, όπου αγοράστηκε γη και ξεκίνησε η ανέγερση κτισμάτων.
Γιατί τόσος “ντόρος” για τις μεγάλες επενδύσεις και ειδικά τις ισραηλινές;
Το προφανές είναι το ξεπούλημα της γης και των φυσικών πόρων της χώρας στο μεγάλο κεφάλαιο, όποια εθνικότητα κι αν έχει αυτό, για να κερδοσκοπεί και να πλουτίζει, την στιγμή που μεγάλο μέρος του πληθυσμού αντιμετωπίζει σοβαρές οικονομικές προκλήσεις για να επιβιώσει ή να ζήσει αξιοπρεπώς οξύνοντας τις υφιστάμενες ανισότητες. Αυτό είναι ιδιαίτερα έντονο στα μεγάλα αστικά κέντρα, όπου, για παράδειγμα, οι αναπτύξεις για τους πλουσίους και τις offshore εταιρείες υπερκεράζουν τις ανάγκες της πλειοψηφίας για πρόσβαση στη στέγαση και για ρύθμιση του κυκλοφοριακού.
Κατά δεύτερο, είναι οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και η υποβάθμιση του φυσικού χώρου που προκαλούν οι επενδύσεις αυτές. Για παράδειγμα, η συγκεκριμένη γίνεται χωρίς καμία περιβαλλοντική έγκριση, πολεοδομική άδεια και άδεια οικοδομής, σε μια περιοχή που ανήκει εξ ολοκλήρου εντός της περιοχής δικτύου Natura 20000 Ζώνης Ειδικής Προστασίας Χα Ποτάμι. Σύμφωνα με πληροφορίες που εξασφάλισε το afoa.cy, οι προπαρασκευαστικές / χωματουργικές εργασίες, αν όχι και οι κατασκευαστικές / οικοδομικές, ξεκίνησαν παράνομα και γι’ αυτό έχει ήδη υποβληθεί σχετική καταγγελία.
Υπάρχει, όμως, κάτι άλλο. Τα ισραηλινά κεφάλαια συχνά συγκρίνονται με άλλης προέλευσης επενδύσεις, π.χ. ρώσικες ή κινέζικες, οι οποίες έχουν και αυτές “σαρωσει” κάποιες περιοχές της χώρας. Παρόλο που οι οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις που επιφέρουν είναι ίδιες, τα ισραηλινά κεφάλαια συνδέονται με ένα κράτος που είναι επεκτατικό και στοχεύει στο «Μεγάλο Ισραήλ» -όπως καταδεικνύει η ιστορία του και η παρούσα πολιτική του στην περιοχή-, και για την επίτευξη του οποίου ο έλεγχος της Κύπρου αποτελεί κομβικό πυλώνα. Στην περίπτωση της Κύπρου, ο επεκτατισμός αυτός υλοποιείται και μέσω επενδύσεων που διασφαλίζουν οικονομική επιρροή και στοχεύει στον έλεγχο του κράτους, των πόρων και των υποδομών του.
Δεν μπορούμε, εξάλλου, να αγνοήσουμε το γεγονός πως τα ισραηλινά κεφάλαια φαίνεται να προτιμούν και απόμακρους και εγκαταλελειμμένους οικισμούς (όπως σε αυτή την περίπτωση, αλλά και στη περιοχή του τ/κ χωριού Φάσλι, όπου γίνονται κάποιες βολιδοσκοπήσεις), για να έχουν τη δυνατότητα να ασκούν πλήρη έλεγχο στους τουριστικούς οικισμούς που φτιάχνουν και στη γύρω περιοχή. Περαιτέρω, είναι γνωστό ότι μεγάλες ισραηλινές επενδύσεις λαμβάνουν χώρο και στην βόρεια πλευρά της Κύπρου.
Η εστίαση στα ισραηλινά κεφάλαια που επενδύουν στην Κύπρο δεν είναι «ρατσιστική», αλλά γίνεται επειδή οι επενδύσεις πραγματοποιούνται εν μέσω γενοκτονίας και επιθετικού πολέμου εναντίον του Ιράν και του Λιβάνου. Στην τελική, βέβαια, είναι η Κυπριακή Δημοκρατία, επιτρέποντας αυτές τις οικονομικές δραστηριότητες και στηρίζοντας τα ισραηλινά κεφάλαια, που καθίσταται ακόμη πιο ανήθικη και συνένοχη στο ισραηλινό έγκλημα στην Παλαιστίνη και τα επεκτατικά του σχέδια στην περιοχή.